Mykonos Jewelry: Η τέχνη του χειροποίητου κοσμήματος από γενιά σε γενιά

Φαντάσου να ξυπνήσεις ένα πρωί και να μην έχεις πάνω σου το αγαπημένο σου κόσμημα. Να το έχεις χάσει ή απλώς να το έχεις αφήσει στο σπίτι. Νιώθεις ότι κάτι λείπει από εσένα, από την ταυτότητά σου. Όση αξία κι αν έχει ένα κόσμημα, από τη στιγμή που αρχίζουμε να το φοράμε αποκτά τη δική του σημασία για εμάς, για όσα μας θυμίζει και για όσα μας κάνει να αισθανόμαστε.

Υπάρχουν κοσμήματα που περνούν από γενιά σε γενιά και άλλα που μοιάζουν σαν να έχουν βγει από μια άλλη εποχή. Σε μια αγορά γεμάτη νέα σχέδια και δημιουργίες, συχνά είναι εκείνα που κουβαλούν ή μοιάζουν να αφηγούνται μια ιστορία που καταφέρνουν να μας κεντρίσουν την προσοχή.

Αναζητώντας τις ιστορίες που κρύβονται πίσω από τα κοσμήματα, επισκεφθήκαμε τον Γιάννη Αρβανιτογιάννη, τον δημιουργό του Mykonos Jewelry στο κοσμηματοπωλείο του στην Αγία Παρασκευή και μιλήσαμε μαζί του για τη βυζαντινή τεχνοτροπία, τα μυστικά της χρυσοχοΐας και την τέχνη που περνά από γενιά σε γενιά. 

Πώς ξεκίνησε η σχέση σου με τον κόσμο του κοσμήματος;

Η σχέση μου με το κόσμημα ξεκίνησε μέσα από την οικογένειά μου και συγκεκριμένα από τον πατέρα μου, ο οποίος ασχολούνταν με την τέχνη της χρυσοχοΐας. Υπήρχε εργαστήριο στην Αθήνα, όπου κατασκευάζονταν κοσμήματα και αλυσίδες. Μεγάλωσα, λοιπόν, σε ένα περιβάλλον όπου το κόσμημα ήταν μέρος της καθημερινότητας. Στη συνέχεια, όταν πήγα στη σχολή και άρχισα να δημιουργώ τα δικά μου κομμάτια, κατάλαβα ότι αυτή ήταν μια τέχνη που πραγματικά μου άρεσε και ήθελα να ακολουθήσω.

Ποια είναι η πρώτη σου ανάμνηση από αυτή την οικογενειακή παράδοση;

Θυμάμαι τον παππού μου να με φωνάζει κοντά του για να μου δείξει πώς γίνεται μια δουλειά. Μου έδειχνε τις κινήσεις, τη διαδικασία και τον τρόπο με τον οποίο έπρεπε να δουλεύω. Αυτές είναι από τις πρώτες μου αναμνήσεις από τον χώρο του κοσμήματος και έχουν ιδιαίτερη σημασία για μένα.

Η βυζαντινή τέχνη αποτελεί σημαντική πηγή έμπνευσης για σένα. Πώς μεταφέρεις αυτή την παραδοσιακή αισθητική στα σύγχρονα κοσμήματα;

Με εμπνέει πολύ η ιστορία και ιδιαίτερα η βυζαντινή τέχνη. Τα βυζαντινά κοσμήματα έχουν συγκεκριμένα σχέδια και χαρακτηριστικά, πάνω στα οποία μπορούμε να δουλέψουμε δημιουργικά. Παίρνω στοιχεία από αυτές τις παραδοσιακές τεχνικές, τα εξελίσσω και προσπαθώ να δημιουργήσω κάτι που διατηρεί την ταυτότητά του, αλλά ταυτόχρονα μπορεί να φορεθεί σήμερα. Μου αρέσει η εντυπωσιακή αισθητική των παλιών κοσμημάτων και θέλω να τη βλέπω ξανά να γίνεται μέρος της σύγχρονης μόδας. Δεν χρειάζεται να αφήσουμε πίσω την παράδοση για να δημιουργήσουμε κάτι καινούργιο. Μπορούμε να συνδυάσουμε τα δύο.

Τι κράτησες από την τέχνη των προηγούμενων γενεών;

Αυτό που κράτησα είναι κυρίως η τέχνη του χειροποίητου κοσμήματος και ιδιαίτερα η τεχνική των πλεκτών κοσμημάτων. Μου αρέσει να δημιουργώ ένα κόσμημα από την αρχή, να δουλεύω ο ίδιος το μέταλλο και να παρακολουθώ ολόκληρη τη διαδικασία της κατασκευής του. Δεν θέλω απλώς να έχω ένα έτοιμο προϊόν. Θέλω να συμμετέχω στη δημιουργία του, από την πρώτη ύλη μέχρι το τελικό αποτέλεσμα. 

Πώς γεννιέται ένα χειροποίητο κόσμημα, από την πρώτη ύλη μέχρι το τελικό αποτέλεσμα;

Είναι μια μεγάλη διαδικασία, που απαιτεί χρόνο και πολλή δουλειά. Ξεκινάμε από το μέταλλο, το οποίο πρέπει πρώτα να λιώσουμε και να διαμορφώσουμε. Στη συνέχεια το κάνουμε πλάκα, το επεξεργαζόμαστε, το ζεσταίνουμε και το μετατρέπουμε σε σύρμα, όταν αυτό απαιτεί το σχέδιο. Υπάρχουν ειδικά μηχανήματα που μας βοηθούν σε ορισμένα στάδια, όπως στη διαμόρφωση και στο τράβηγμα του μετάλλου. Προσωπικά, όμως, μου αρέσει περισσότερο να δουλεύω με τα χέρια μου. Είναι διαφορετικό να βλέπεις ένα κόσμημα να παίρνει μορφή μέσα από τη δική σου δουλειά. Από την πρώτη ύλη μέχρι το τελικό σχέδιο μεσολαβούν πολλά στάδια και αυτή ακριβώς είναι η ομορφιά της διαδικασίας.

Τι αναζητούν σήμερα οι άνθρωποι όταν επιλέγουν ένα κόσμημα; Έχει αλλάξει κάτι σε σχέση με το παρελθόν;

Πιστεύω ότι σήμερα ο κόσμος αναζητά περισσότερο τη μοναδικότητα. Θέλει να αποκτήσει κάτι διαφορετικό, κάτι που δεν θα βλέπει παντού και δεν θα το φορούν όλοι. Υπάρχουν πολλά κοσμήματα στην αγορά που μοιάζουν μεταξύ τους και θεωρώ ότι ο κόσμος έχει αρχίσει να κουράζεται από αυτή την ομοιομορφία.

Τι είναι αυτό που κάνει ένα χειροποίητο κόσμημα να ξεχωρίζει από ένα κόσμημα μαζικής παραγωγής;

Η διαφορά βρίσκεται κυρίως στον τρόπο κατασκευής και στη μοναδικότητά του. Ένα χειροποίητο κόσμημα έχει τη δική του ταυτότητα, γιατί έχει δουλευτεί ξεχωριστά. Στα πλεκτά κοσμήματα που δημιουργούμε, για παράδειγμα, η τεχνική και η λεπτομέρεια της κατασκευής είναι στοιχεία που τα κάνουν ιδιαίτερα. Για μένα έχει μεγάλη σημασία και η αντοχή στον χρόνο. Ένα ποιοτικό κόσμημα μπορεί να διατηρηθεί για πάρα πολλά χρόνια.

Τι πρέπει να προσέχει κάποιος όταν αγοράζει ένα κόσμημα;

Το σημαντικότερο είναι να γνωρίζει τι αγοράζει. Πρέπει να ελέγχει την ποιότητα του μετάλλου, τις πέτρες και την κατασκευή του κοσμήματος. Ειδικά στα πολύτιμα μέταλλα, είναι σημαντικό να υπάρχουν οι απαραίτητες σφραγίδες και οι ενδείξεις που πιστοποιούν την περιεκτικότητά τους. Ένα κόσμημα δεν πρέπει να είναι μόνο όμορφο, αλλά και ποιοτικό.

Υπάρχει κάποιο κόσμημα που πιστεύεις ότι δεν πρέπει να λείπει από τη συλλογή μιας γυναίκας;

Θα έλεγα ένα όμορφο κολιέ. Είναι από τα πρώτα κοσμήματα που παρατηρεί κανείς σε μια γυναίκα και μπορεί πραγματικά να αναδείξει την εμφάνισή της. Ένα ιδιαίτερο κολιέ μπορεί να τραβήξει το βλέμμα και να δώσει χαρακτήρα ακόμη και στο πιο απλό ντύσιμο.

Τι σημαίνει για σένα το κόσμημα πέρα από την αισθητική του αξία;

Το κόσμημα είναι κάτι πολύ περισσότερο από ένα όμορφο αντικείμενο. Από την αρχαιότητα οι άνθρωποι φορούσαν κοσμήματα για να αναδείξουν την εμφάνισή τους, αλλά και για να εκφράσουν κάτι για τον εαυτό τους. Ένα κόσμημα μπορεί να κάνει μια γυναίκα να αισθανθεί πιο όμορφη, πιο εντυπωσιακή, ακόμη και πιο βασιλική. Έχει μια ιδιαίτερη δύναμη, γιατί συνδέεται με την εικόνα και την προσωπικότητα του ανθρώπου που το φοράει.

Θα ήθελες τα κοσμήματά σου να περνούν από γενιά σε γενιά;

Φυσικά. Αυτό είναι κάτι που μου αρέσει πολύ στην τέχνη του κοσμήματος. Από παλιά οι άνθρωποι χάριζαν κοσμήματα στα παιδιά τους και εκείνα με τη σειρά τους τα περνούσαν στις επόμενες γενιές. Ένα κόσμημα μπορούσε να γίνει οικογενειακό κειμήλιο, να κουβαλά αναμνήσεις και συναισθήματα. Θα ήθελα και τα δικά μου κοσμήματα να έχουν αυτή τη διαδρομή. Να μην είναι κάτι που κάποιος αγοράζει και ξεχνά, αλλά κάτι που κρατά για μια ζωή και, γιατί όχι, αφήνει κάποτε στα παιδιά του.