Το μοντέλο φωτογραφίζεται μία φορά, το AI το χρησιμοποιεί ξανά: Τι ζητούν τα συμβόλαια της μόδας
Η τεχνητή νοημοσύνη αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο η βιομηχανία της μόδας παρουσιάζει τα προϊόντα της στο διαδίκτυο. Για τις εταιρείες, τα ψηφιακά μοντέλα προσφέρουν τη δυνατότητα παραγωγής εικόνων με κόστος έως και πάνω από 90% χαμηλότερο σε σχέση με μια φωτογράφιση με ανθρώπους. Για τα μοντέλα και τα πρακτορεία τους, η ίδια τεχνολογία δημιουργεί ερωτήματα για τις θέσεις εργασίας και τον έλεγχο της εικόνας τους.
Σε έρευνά του, το Reuters συνομίλησε με 15 διευθυντές πρακτορείων μοντέλων και εξέτασε περισσότερα από δώδεκα εμπιστευτικά συμβόλαια φωτογραφίσεων. Σε αυτά περιλαμβάνονταν προτεινόμενοι όροι εταιρειών όπως η Diesel, η Calvin Klein και η L’Oréal για τροποποιήσεις με τεχνητή νοημοσύνη και μελλοντική χρήση των εικόνων.
Τα αιτήματα στα μη υπογεγραμμένα συμβόλαια περιλάμβαναν, ανά περίπτωση, αλλαγή προσώπων, δημιουργία ψηφιακού σωσία χωρίς πρόσθετη αμοιβή και χρήση εικόνων του σώματος για την εκπαίδευση εργαλείων AI. Άλλες εταιρείες επιλέγουν μοντέλα που έχουν δημιουργηθεί εξ ολοκλήρου ψηφιακά και δεν βασίζονται στην εικόνα υπαρκτού προσώπου.
Η Άντοτ Γκακ, μοντέλο με έδρα το Λονδίνο που έχει φωτογραφηθεί για το εξώφυλλο του Harper’s Bazaar και έχει συμμετάσχει σε καμπάνιες των Balmain και H&M, εκτιμά ότι οι διαθέσιμες δουλειές θα μειωθούν, ιδιαίτερα στις φωτογραφίσεις για ηλεκτρονικά καταστήματα. Όπως λέει, αυτές αποτελούν βασική πηγή εισοδήματος για τον κλάδο. Την ανησυχεί επίσης ότι γίνεται ολοένα δυσκολότερο να ξεχωρίσει κανείς ένα πραγματικό από ένα ψηφιακό μοντέλο.
Σε έγγραφο κάστινγκ που εξέτασε το Reuters, η Diesel ζητούσε από τα μοντέλα να συμφωνήσουν σε πιθανή τροποποίηση χαρακτηριστικών του προσώπου και αναλογιών του σώματος, ανταλλαγή προσώπων μεταξύ συμμετεχόντων ή τοποθέτηση του προσώπου ενός μοντέλου στο σώμα άλλου προσώπου.
Πιο εφαρμοστές γραμμές, χωρίς υπερβολές
Η μητρική εταιρεία OTB απάντησε ότι το σχετικό έγγραφο είχε συνταχθεί για συγκεκριμένη καμπάνια και δεν αντιπροσωπεύει τις συνήθεις συμφωνίες της. Πρόσθεσε ότι δεν τροποποιεί συστηματικά τα μοντέλα με τεχνητή νοημοσύνη.
Σε συμβόλαιο της Reale Actives, εταιρείας προϊόντων περιποίησης που ίδρυσε η influencer Άλιξ Ερλ, προβλεπόταν η δυνατότητα δημιουργίας και χρήσης ψηφιακών αντιγράφων μοντέλων για ένα έτος χωρίς πρόσθετη αμοιβή. Η εταιρεία δήλωσε ότι χρησιμοποιεί πραγματικά μοντέλα και δεν έχει δημιουργήσει τέτοια αντίγραφα. Ανέφερε επίσης ότι η διατύπωση προερχόταν από συνεργαζόμενη εταιρεία παραγωγής, την οποία δεν κατονόμασε.
Σχέδιο συμβολαίου της Calvin Klein ζητούσε από μοντέλο να αποδεχθεί, χωρίς επιπλέον αμοιβή, τη χρήση εικόνων στις οποίες δεν θα ήταν εύλογα αναγνωρίσιμο για την εκπαίδευση και προσαρμογή εργαλείων AI. Εκπρόσωπος της εταιρείας δήλωσε ότι η Calvin Klein δοκιμάζει την τεχνολογία, με γνώμονα τους κανονισμούς, τα πρότυπα του κλάδου και τον σεβασμό των δικαιωμάτων των μοντέλων.
Σε άλλο συμβόλαιο, η L’Oréal ζητούσε δικαίωμα χρήσης AI για την τροποποίηση ή προσαρμογή της εμφάνισης καλλυντικών προϊόντων, συσκευασιών και αποχρώσεων, καθώς και για ρετούς. Χωρίς να σχολιάσει τη συγκεκριμένη διατύπωση, η εταιρεία ανέφερε ότι χρησιμοποιεί συνήθη εργαλεία AI στην επεξεργασία μετά τη φωτογράφιση, τα οποία δεν επηρεάζουν την εικόνα του μοντέλου.
Οι μεγάλοι οίκοι μόδας έκαναν την αρχή κι εμείς ακολουθούμε
Η δικηγόρος Μέλανι Χάουαρντ προειδοποιεί ότι οι γενικές διατυπώσεις στα συμβόλαια μπορεί να είναι επικίνδυνες λόγω της ασάφειάς τους και να δυσκολεύουν τα μοντέλα να αμφισβητήσουν μια χρήση της εικόνας τους στην οποία δεν είχαν συμφωνήσει.
Η αλλαγή αποτυπώνεται ήδη στις φωτογραφικές παραγωγές του ηλεκτρονικού εμπορίου. Η Zalando υιοθέτησε εικόνες που παράγονται με AI για το διαφημιστικό της περιεχόμενο και έκλεισε πέρυσι τα δύο φωτογραφικά στούντιό της στο Βερολίνο. Στούντιο έκλεισε και η About You, την οποία εξαγόρασε η Zalando. Συνολικά καταργήθηκαν περισσότερες από 340 θέσεις, αν και η Zalando ανέφερε ότι διατήρησε μέρος των εργαζομένων σε άλλους ρόλους.
Η About You αναπτύσσει πλέον τη Scayle Studios, υπηρεσία δημιουργίας ψηφιακών εικόνων για άλλους εμπόρους. Η εταιρεία υπόσχεται μείωση του κόστους παραγωγής άνω του 90%. Σύμφωνα με εκπρόσωπό της, η υπηρεσία έχει 130 εταιρικούς πελάτες και δημιούργησε εικόνες για 190.000 σύνολα ρούχων μέσα στον τελευταίο μήνα.
Την ίδια ώρα, οι εταιρείες ειδών πολυτελείας κινούνται με διαφορετικές ταχύτητες. Η Moncler δήλωσε ότι δεν χρησιμοποιεί σήμερα μοντέλα δημιουργημένα με AI στον ιστότοπο ή στις καμπάνιες της, παρότι είχε πειραματιστεί το 2023. Η Gucci δεν απάντησε στα αιτήματα του Reuters για σχόλιο σχετικά με εικόνες AI που δημοσίευσε στο Instagram.
Το Reuters επισημαίνει ότι η νομοθεσία διεθνώς δεν έχει ακολουθήσει τον ρυθμό ανάπτυξης της τεχνολογίας. Εξαίρεση αποτελεί η Πολιτεία της Νέας Υόρκης, όπου από τον Ιούνιο του 2025 απαγορεύεται η δημιουργία ή τροποποίηση ψηφιακών αντιγράφων μοντέλων χωρίς τη ρητή συναίνεσή τους.
Η βρετανική ένωση πρακτορείων μοντέλων έχει καταρτίσει κώδικα πρακτικής, σύμφωνα με τον οποίο απαιτείται η συναίνεση του μοντέλου για τη χρήση AI και το ίδιο διατηρεί την ιδιοκτησία του ψηφιακού σωσία του. Ωστόσο, ο επικεφαλής της ένωσης, Τζον Χόρνερ, σημειώνει ότι χωρίς δεσμευτικούς κανόνες στη Βρετανία ή στην Ευρώπη παραμένει ο κίνδυνος εκμετάλλευσης.
Ο Πάτρικ Στάαλ, ιδιοκτήτης πρακτορείου μοντέλων στη Βαρκελώνη, επισημαίνει ότι οι νεότεροι επαγγελματίες δεν κατανοούν πάντοτε τις μακροπρόθεσμες συνέπειες: η παραχώρηση δικαιωμάτων AI σε ηλικία 20 ετών μπορεί, όπως λέει, να συνεχίσει να τους επηρεάζει δέκα χρόνια αργότερα.
Πηγή: Reuters
Τα πιο διαβασμένα άρθρα του Look μια φορά την εβδομάδα στο mail σου! Εγγράψου εδώ >>>
Η μόδα ανέβασε θερμοκρασία και τα πράγματα ξέφυγαν λίγο περισσότερο απ’ όσο περιμέναμε
