Για δεκαετίες, η εικόνα της «σωστής μητέρας» στις ΗΠΑ έμοιαζε σχεδόν εξαντλητική: ατελείωτες εξωσχολικές δραστηριότητες, έλεγχος κάθε λεπτομέρειας της ζωής των παιδιών, πίεση για άριστους βαθμούς, οργανωμένο πρόγραμμα μέχρι εξουθένωσης και μια διαρκής αγωνία μήπως το παιδί «μείνει πίσω». Η εποχή της λεγόμενης «Tiger Mom» —της υπερ-απαιτητικής μητέρας που μεγιστοποιεί κάθε πιθανότητα επιτυχίας— φαίνεται όμως ότι φτάνει στο τέλος της.
Στη θέση της εμφανίζεται ένα νέο μοντέλο γονεϊκότητας, που στις ΗΠΑ αποκαλείται «Beta Mom». Μητέρες που συνειδητά εγκαταλείπουν την τελειομανία, βάζουν όρια στην εξουθενωτική καθημερινότητα και διεκδικούν ξανά χρόνο για τον εαυτό τους, χωρίς ενοχές.
Η 42χρονη Σόφι Τζάφε από το Λος Άντζελες, relationship coach και μητέρα τριών παιδιών, επιτρέπει στους έφηβους γιους της να κινούνται πιο ελεύθερα μέσα στην πόλη, να οργανώνουν μόνοι το πρόγραμμά τους και να δοκιμάζουν τα ενδιαφέροντά τους χωρίς ασφυκτικό έλεγχο. Δεν απαιτεί μόνο άριστους βαθμούς ούτε θεωρεί ότι το μέλλον των παιδιών εξαρτάται αποκλειστικά από το «σωστό» πανεπιστήμιο.
Όπως λέει, προτιμά τα παιδιά της να αποκτούν εμπειρίες και αυτονομία παρά να περνούν όλη μέρα μπροστά σε μια οθόνη ή εγκλωβισμένα σε ένα αυστηρά ελεγχόμενο πρόγραμμα. Η ίδια θεωρεί μεγαλύτερη επιτυχία να μεγαλώσει παιδιά που ξέρουν ποια είναι και δεν θα την «μισούν μεγαλώνοντας», παρά παιδιά με τέλειο βιογραφικό.
Το φαινόμενο δεν αφορά μεμονωμένες περιπτώσεις. Σύμφωνα με οικονομολόγους και ψυχολόγους που μίλησαν στη The Wall Street Journal, όλο και περισσότερες μητέρες αμφισβητούν το μοντέλο της υπερ-γονεϊκότητας που κυριάρχησε από τη δεκαετία του 1990 και μετά.
Η πίεση αυτή συνδέθηκε με την αυξανόμενη κοινωνική ανισότητα και τον φόβο ότι χωρίς συνεχή «βελτιστοποίηση» τα παιδιά δεν θα καταφέρουν να εξασφαλίσουν μια επιτυχημένη ζωή. Έτσι, πολλές μητέρες μετατράπηκαν άτυπα σε project managers της παιδικής ηλικίας: ιδιαίτερα μαθήματα, δραστηριότητες, περιορισμός οθονών, συνεχής επιτήρηση και διαρκής ψυχολογική διαχείριση.
Τα τελευταία χρόνια, όμως, η εξουθένωση έγινε εμφανής. Πολλές γυναίκες δηλώνουν ότι δεν αντέχουν άλλο την πίεση να είναι ταυτόχρονα επιτυχημένες επαγγελματίες, «τέλειες» μητέρες και διαρκώς διαθέσιμες συναισθηματικά.
Η Τζέσικα Τάισον, μητέρα δύο παιδιών από το Κονέκτικατ, περιγράφει ότι μετά τη γέννηση του δεύτερου παιδιού της έφτασε στα όριά της. Εγκατέλειψε τις εμμονές με τη «σωστή» διατροφή, τα αποστειρωμένα προγράμματα και την εικόνα του τέλειου σπιτιού. Αντί για δραστηριότητες που απαιτούσαν ώρες προετοιμασίας, άρχισε απλώς να βάζει τα παιδιά στις δουλειές του σπιτιού και να ζει πιο χαλαρά την καθημερινότητα.
Σε social media όπως το TikTok και το Instagram, όλο και περισσότερες μητέρες μιλούν ανοιχτά για το χάος της καθημερινότητας, τα αταίριαστα ρούχα των παιδιών, τα άπλυτα που μένουν πίσω και την ανάγκη να σταματήσει η εμμονή με την «τέλεια οικογένεια».
Η αλλαγή αυτή συνδέεται και με τις οικονομικές και κοινωνικές εξελίξεις της εποχής. Πολλοί γονείς πλέον αμφισβητούν αν όλη αυτή η εξαντλητική προσπάθεια οδηγεί πράγματι σε μια καλύτερη ζωή για τα παιδιά τους, ειδικά σε μια εποχή αβεβαιότητας, ακριβής εκπαίδευσης και φόβου για τις αλλαγές που φέρνει η τεχνητή νοημοσύνη στην αγορά εργασίας.
Η οικονομολόγος Έμιλι Όστερ σημειώνει ότι πολλοί γονείς αρχίζουν να συνειδητοποιούν πως η είσοδος σε ένα κορυφαίο πανεπιστήμιο δεν αποτελεί πλέον εγγύηση επιτυχίας ή ευτυχίας.
Παράλληλα, ειδικοί ψυχικής υγείας υποστηρίζουν ότι η υπερβολικά ελεγκτική ανατροφή συχνά εξουθενώνει όχι μόνο τους γονείς αλλά και τα ίδια τα παιδιά. Έφηβοι που μεγάλωσαν με αυστηρά οργανωμένο πρόγραμμα εγκαταλείπουν ξαφνικά δραστηριότητες ή επαναστατούν, προσπαθώντας να ανακτήσουν τον έλεγχο της ζωής τους.
Για πολλές από αυτές τις νέες μητέρες, η αλλαγή φιλοσοφίας δεν σημαίνει αδιαφορία. Σημαίνει ότι η μητρότητα δεν χρειάζεται πια να ισοδυναμεί με μόνιμη εξάντληση και αυτοθυσία.
Πηγή: Wall Street Journal
