Δεν είναι αυτό που νομίζεις: Πώς τα πολλά δώρα αλλάζουν τις σχέσεις

Οι σχέσεις συχνά βασίζονται στην αμοιβαία φροντίδα, την προσοχή και τις μικρές ή μεγάλες χειρονομίες αγάπης μεταξύ των συντρόφων.

Ψυχολόγοι προειδοποιούν ότι η υπερβολική «καλοπέραση» μέσα σε μια σχέση μπορεί να δημιουργήσει ανισορροπία δύναμης, η οποία ενδέχεται να την αποσταθεροποιήσει. Το φαινόμενο αυτό έχει χαρακτηριστεί ανεπίσημα ως «σύνδρομο του κακομαθημένου γουρουνιού» (spoiled pig syndrome), όρος που προέρχεται από συμπεριφορές ζώων που, όταν κακομαθαίνουν, χάνουν τα όρια σε σχέση με τον άνθρωπο.

Σύμφωνα με αυτή την προσέγγιση, όταν ένας σύντροφος δέχεται συνεχώς δώρα, προσοχή και παραχωρήσεις, μπορεί σταδιακά να αναπτύξει υπερβολικές προσδοκίες και αίσθηση δικαιώματος. Έτσι δημιουργείται μια άνιση σχέση, όπου ο ένας δίνει πολύ περισσότερα από όσα λαμβάνει, με αποτέλεσμα η ισορροπία να διαταράσσεται και η σχέση να γίνεται τοξική ή δυσλειτουργική.

Ο όρος δεν αποτελεί επίσημη ψυχολογική διάγνωση, αλλά χρησιμοποιείται για να περιγράψει μια προβληματική δυναμική σχέσης που μπορεί να αναπτυχθεί σταδιακά. Κάποιοι άνθρωποι μπορεί να έχουν μεγαλώσει με την αίσθηση ότι δικαιούνται ιδιαίτερη μεταχείριση, ενώ άλλοι μπορεί να «εκπαιδευτούν» άθελά τους να δίνουν συνεχώς περισσότερα μέσα στη σχέση, ειδικά όταν στην αρχή της γνωριμίας υπάρχει έντονη υπερβολική φροντίδα, δώρα και προσπάθεια εντυπωσιασμού.

Ψυχολόγοι τονίζουν ότι το κλειδί για την αποφυγή τέτοιων καταστάσεων είναι η ισορροπία και τα όρια. Η αμοιβαία προσπάθεια, η ξεκάθαρη επικοινωνία και η ικανότητα να λέει κανείς «όχι» όταν χρειάζεται θεωρούνται βασικά στοιχεία μιας υγιούς σχέσης. Όταν οι ανάγκες και οι προσδοκίες εκφράζονται ανοιχτά από την αρχή, μειώνεται ο κίνδυνος να δημιουργηθεί ανισορροπία και να επιβαρυνθεί δυσανάλογα ο ένας από τους δύο συντρόφους.

Πηγή: Unilad