Γιατί οι baby boomers παίρνουν διαζύγιο;
© Getty Images for Unsplash
Σχεσεις

«Σιωπηλό διαζύγιο»: Όταν ο γάμος τελειώνει πριν χωρίσετε

Τα σημάδια της απομάκρυνσης

Athens Voice News
Newsroom |

Το τέλος ενός γάμου δεν κάνει πάντα θόρυβο – Τα σημάδια της απομάκρυνσης

Η Αμάντα Τόμας πήρε διαζύγιο το 2025. Για την ίδια, όμως, ο γάμος της είχε τελειώσει δύο χρόνια νωρίτερα. Δεν υπήρξε ένας μεγάλος καβγάς ούτε μια συγκεκριμένη βραδιά που να σηματοδότησε το τέλος. Η απομάκρυνση ήρθε σταδιακά, έπειτα από χρόνια προσπαθειών, συζητήσεων και προσδοκιών που έμεναν χωρίς ανταπόκριση.

Όπως αφηγείται στην Washington Post, στη διάρκεια της εικοσαετούς σχέσης τους υπήρχαν αγάπη και σταθερότητα: δύο παιδιά, ένα σπίτι, ένας σύζυγος με σταθερή επαγγελματική πορεία. Παρ’ όλα αυτά, η ίδια άρχισε να αισθάνεται ότι ζούσε τον γάμο μόνη της. Οργάνωνε τις εξόδους τους, αναλάμβανε τις δουλειές και τις επισκευές του σπιτιού, ενώ εκείνος έμοιαζε να βρίσκει περισσότερο χρόνο για τη δουλειά και τους φίλους του.

Στην αρχή εξέφραζε όσα την ενοχλούσαν και αναζητούσε συμβούλους γάμου. Σύμφωνα με την ίδια, ο σύζυγός της άλλοτε διαβεβαίωνε ότι άκουγε τις ανησυχίες της και άλλοτε τις αντιμετώπιζε ως γκρίνια. Η αλλαγή που περίμενε δεν ερχόταν. Κάποια στιγμή σταμάτησε να ζητά όσα χρειαζόταν και να αναλαμβάνει την ευθύνη για την πορεία της σχέσης. Οι δύσκολες συζητήσεις χάθηκαν, μαζί με την πεποίθηση ότι άξιζε να συνεχίσει να παλεύει.

Αυτή η αθόρυβη συναισθηματική αποχώρηση περιγράφεται ως «σιωπηλό διαζύγιο»: οι δύο άνθρωποι παραμένουν παντρεμένοι, αλλά ο ένας ή και οι δύο έχουν πάψει να επενδύουν στη σχέση.

Όταν η καθημερινότητα συνεχίζεται, αλλά η σύνδεση χάνεται

Η Γκαλίνα Ρόουντς, ερευνήτρια και καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο του Ντένβερ και διευθύντρια του Ινστιτούτου Επιστήμης των Σχέσεων, εξηγεί ότι τα ζευγάρια αυτά δεν καταβάλλουν ουσιαστική προσπάθεια για τον γάμο, χωρίς απαραίτητα να κάνουν βήματα για να τον τερματίσουν. Η παραίτηση μπορεί να έρθει σταδιακά, όταν οι επανειλημμένες προσπάθειες επίλυσης των προβλημάτων καταλήγουν σε εξάντληση.

Η παραμονή έχει συχνά πρακτικές αιτίες. Η Μόλι Μπάρετς, κλινική ψυχολόγος και διδάσκουσα στο τμήμα Θεραπείας Γάμου και Οικογένειας του Πανεπιστημίου της Νότιας Καλιφόρνιας, επισημαίνει ότι ο γάμος αποτελεί και οικονομική συμφωνία. Στεγαστικά δάνεια, έξοδα φροντίδας των παιδιών, ασφάλιση υγείας και κοινοί λογαριασμοί περιπλέκουν έναν χωρισμό. Ορισμένοι γονείς παραμένουν μαζί για τα παιδιά, ενώ σε κακοποιητικές σχέσεις η αποχώρηση μπορεί να είναι επικίνδυνη.

Ρόλο παίζει και ο φόβος για την επόμενη ημέρα. Σύμφωνα με τη Ρόουντς, κάποιοι δυσκολεύονται να πιστέψουν ότι η ζωή μετά τον γάμο θα μπορούσε να είναι αρκετά καλή. Η συναισθηματική αποστασιοποίηση μπορεί έτσι να λειτουργεί ως δοκιμή της ζωής χωρίς τον σύντροφο, πριν από έναν οριστικό χωρισμό.

Ένα από τα σημάδια είναι ότι το ζευγάρι λειτουργεί κυρίως ως ομάδα διαχείρισης του σπιτιού. Οι συζητήσεις μπορεί να είναι καθημερινές, αλλά περιορίζονται στους λογαριασμούς, στο φαγητό και στο ποιος θα παραλάβει τα παιδιά. Χάνεται η περιέργεια για όσα σκέφτεται, φοβάται ή περιμένει με χαρά ο άλλος.

Αντίστοιχα, η απουσία καβγάδων δεν σημαίνει πάντα ότι τα προβλήματα λύθηκαν. Οι διαφωνίες, όταν αντιμετωπίζονται εποικοδομητικά, μπορούν να αποτελούν ένδειξη ενδιαφέροντος και προσπάθειας. Η πιο ανησυχητική μεταβολή, σύμφωνα με την Μπάρετς, έρχεται όταν η απογοήτευση μετατρέπεται σε παραίτηση και ο άνθρωπος παύει να ενδιαφέρεται αρκετά ώστε να διεκδικήσει μια αλλαγή.

Μπορεί επίσης να υποχωρεί η σωματική τρυφερότητα: το φιλί του αποχαιρετισμού, το κράτημα του χεριού, η διάθεση να καθίσουν κοντά στον καναπέ. Μια περίοδος με λιγότερο σεξ δεν αρκεί από μόνη της για να δείξει ότι ένας γάμος βρίσκεται σε κρίση. Η σταδιακή εξαφάνιση πολλών μορφών οικειότητας, όμως, μπορεί να συνοδεύει μια ευρύτερη απομάκρυνση.

Παράλληλα, η προσωπική ζωή οργανώνεται όλο και περισσότερο χωρίς τον σύντροφο. Οι φίλοι γίνονται οι πρώτοι αποδέκτες των νέων, των ανησυχιών και των μικρών καθημερινών ιστοριών. Η ύπαρξη σχέσεων και ενδιαφερόντων έξω από τον γάμο είναι υγιής. Αυτό που χρειάζεται προσοχή, εξηγεί η Μπάρετς, είναι η στιγμή που η απόσταση μέσα στη σχέση παύει πλέον να ενοχλεί.

Μπορεί να αντιστραφεί η απομάκρυνση;

Για εκείνον που έχει αρχίσει να αποσύρεται, η Ρόουντς προτείνει πρώτα μια ειλικρινή αποτίμηση: παραμένει επειδή το επιθυμεί ή επειδή ο χωρισμός μοιάζει τρομακτικός, περίπλοκος και ακριβός; Εάν ο σύντροφος ανταποκρινόταν στα αιτήματά του, θα ήταν αυτό αρκετό; Υπάρχει διάθεση για αλλαγή και από τη δική του πλευρά;

Ένας θεραπευτής μπορεί να βοηθήσει στη διερεύνηση αυτών των ερωτημάτων. Χρειάζεται όμως και συζήτηση μεταξύ των συντρόφων, με σαφή περιγραφή του προβλήματος και συγκεκριμένα αιτήματα. Η επιθυμία για ένα βράδυ την εβδομάδα μαζί, χωρίς κινητά και τηλεόραση, δίνει στον άλλο μια πιο καθαρή εικόνα της ανάγκης από μια γενική προτροπή να προσπαθήσει περισσότερο.

Από την πλευρά εκείνου που αντιλαμβάνεται την απόσταση, οι ειδικοί προτείνουν προσέγγιση με περιέργεια και διάθεση ακρόασης. Η αναφορά σε μια αλλαγή της καθημερινότητας —όπως το ότι ο σύντροφος έπαψε να μοιράζεται όσα συνέβησαν στη δουλειά— μπορεί να ανοίξει τη συζήτηση χωρίς κατηγορίες. Εξίσου ουσιαστικό είναι να ακουστεί η απάντηση, πριν αρχίσει η προσπάθεια άμυνας ή εξηγήσεων.

Εφόσον και οι δύο θέλουν να επανασυνδεθούν, μια ειλικρινής συζήτηση αποτελεί αφετηρία. Η αποκατάσταση της εμπιστοσύνης απαιτεί μικρές, σταθερές προσπάθειες και υπομονή. Εάν, πάλι, κάποιος γνωρίζει ότι επιθυμεί να φύγει και η σχέση επιτρέπει μια ασφαλή, ειλικρινή συζήτηση, η Ρόουντς θεωρεί ότι η σαφήνεια είναι συνήθως πιο υγιής από τη διατήρηση μιας ψευδούς αίσθησης δέσμευσης.

Για την Τόμας, τα δύο χρόνια συναισθηματικής απόστασης οδήγησαν τελικά σε μια ξεκάθαρη απόφαση. Όταν έφτασε στον επίσημο χωρισμό, ένιωθε βέβαιη ότι ήταν η καλύτερη επιλογή για την ίδια.

Πηγή: Washington Post

Top Reads

Δείτε ακόμα

Στην Athens Voice