Ξέρω το σημείο που σε στενεύουν οι μπότες σου

Το πρώτο ζευγάρι μπότες της ζωής μου ήταν ένα όνειρο που το ‘βλεπα για καιρό με τα μάτια ανοιχτά, σε μία ολόφωτη βιτρίνα με παιδικά παπούτσια κάπου στην Γ’ Σεπτεμβρίου. Πήγαινα δημοτικό και ακόμη θυμάμαι το χρώμα τους και τα κορδόνια, το κομψό σχέδιο και το όμορφο δέρμα.

Κι αφού παρακάλεσα και ξαναπαρακάλεσα κι αφού ορκίστηκα μυαλά στο κεφάλι και καλούς βαθμούς, οι μπότες περιήλθαν στην κατοχή μου. Εννοείται ότι πήγαμε με τη μαμά στο κατάστημα, τις δοκίμασα, τις χάζεψα με μισάνοιχτα κορδόνια και φερμουάρ μπροστά στους καθρέφτες, όμως, ήδη από εκείνη την πρώτη πρόβα υπήρχε ένα θεματάκι.

«Έχουμε λίγο γαμπίτσα παραπάνω, αλλά δεν πειράζει, θα ανοίξει το δέρμα», θυμάμαι να λέει η υπάλληλος και το θυμάμαι γιατί ήταν μία τόση δα επισήμανση ότι υπήρχε κάτι στρουμπουλό στο παιδικό μου σώμα, το κοντό και ελαφρώς αχαμνό κατά τα λοιπά. Και δεν θίχτηκα ακριβώς, πρώτον γιατί δεν μ’ άφηνε η χαρά για το καινούριο μου απόκτημα, δεύτερον γιατί η περίσσεια γαμπίτσας που είχε διαπιστώσει η υπάλληλος ήταν μια χαρά γυμνασμένος μυς από τις τρέλες με το ποδήλατο και το γενικότερο παιχνίδι με την υπόλοιπη πιτσιρικοπαρέα.

Όμως, το δέρμα δεν άνοιξε. Και οι μπότες κατέληξαν στον πάγκο του τσαγκάρη ο οποίος πραγματοποίησε με μαεστρία εγκάρσιες τομές σε κάθε μια τους και μετά τις τέντωσε με διάφορα χημικά στα καλαπόδια του και πέρασε και ένα λάστιχο στην τομή τους για περισσότερη ελαστικότητα.

Μπότες που φτιάχτηκαν για άλλες γυναίκες, όχι για τον δικό σου σωματότυπο

Και αυτό ήταν ό,τι θα χρειαζόταν να γνωρίζω για το υπόλοιπο της ζωής μου με αυτό το είδος παπουτσιών. Μέχρι και φέτος τα Χριστούγεννα που πρόβαρα ένα ζευγάρι, άκουσα με κρυφό καμάρι τον υπάλληλο να παρατηρεί ότι παραήταν γυμνασμένο το πίσω μέρος της κνήμης και ίσως θα έπρεπε να διαλέξω ένα μεγαλύτερο νούμερο ή να αποφασίσω να «ανοίξω» το δέρμα της μπότας για να μη με «κόβει».

Πιάνοντας ψιλοκουβέντα με μια άλλη πελάτισσα κατάλαβα ότι τη βασάνιζε το ίδιο μικροπρόβλημα. Και μετά στο γραφείο τα περισσοτερα κορίτσια παραδέχθηκαν ότι, ναι, εννιά φορές στις δέκα οι μπότες δεν είναι ακριβώς για τα πόδια τους. Τι να γίνει; Δεν είμαστε όλες Σουηδέζες με τρία χιλιόμετρα πόδι και με περίμετρο γάμπας ίση με τρία δάχτυλα του χεριού!

Επίσης, ναι, κατά περιόδους μπορεί να φάμε κάτι παραπάνω και να βάλουμε κιλά – τι σημαίνει αυτό, ότι δεν θα μπαίνουμε στα παπούτσια μας; Όμως, γιατί συμβαίνει αυτό; Μήπως το sizing έχει κάνει και εδώ το θαύμα του. Και ναι και όχι. Ναι, γιατί το sizing είναι και πολιτικό και οικονομικό ζήτημα και φυσικά θα άγγιζε και τη βιομηχανία της υποδηματοποιίας. Όχι, γιατί έχουμε μάθει και εμείς να αντιμετωπίζουμε ζητήματα που αφορούν το σώμα μας ως αυτονόητα.

Βέβαια, για να αντιληφθούμε γιατί τα παραπάνω μας αφορούν άμεσα –και εμάς και το πορτοφόλι μας και τη σχέση μας με το σώμα μας και τα ρούχα και τα παπούτσια του- οφείλουμε να γνωρίζουμε κανά δυο επιπλέον πραγματάκια. Όπως; Όπως ότι τα περισσότερα brands σχεδιάζουν για «ευρωπαϊκό μέσο όρο” που δεν ταιριάζει στην ελληνική σωματοδομή». Οι διεθνείς εταιρείες υπολογίζουν την περίμετρο της γάμπας με βάση στατιστικά από Βόρεια Ευρώπη. Εκεί, οι κοπέλες (ζωή να ‘χουν!) και οι γάμπες τους τείνουν να είναι πιο λεπτές σε σχέση με το μήκος του ποδιού. Στην Ελλάδα, όμως, η σωματοδομή είναι συχνά διαφορετική: βάσει στατιστικών έχουμε πιο δυνατές γάμπες, μεγαλύτερη μυϊκή μάζα και πιο «γραμμένα» πόδια γιατί περπατάμε περισσότερο (και ναι, μπορεί και να τρώμε περισσότερο – σταυρώστε μας!).

Άρα, μια μπότα που «στα χαρτιά» είναι νούμερο 38 μπορεί να έχει περίμετρο σχεδιασμένη για πολύ λεπτότερη γάμπα από τις γάμπες που γυροφέρνουν εκεί έξω στην ελληνική επικράτεια.

Το sizing είναι και πολιτικό και οικονομικό θέμα

Επίσης, από μία ψιλοκουβέντα με ανθρώπους που δραστηριοποιούνται σε αυτό που λέγεται ελληνικό υπόδημα, τα brands εδώ και χρόνια έχουν την τάση να μειώνουν την περίμετρο για αισθητικούς λόγους, καθώς η βιομηχανία της μόδας σταθερά προωθεί τις στενές γραμμές (βλέπε “sock boots” ή εφαρμοστές μπότες που αγκαλιάζουν τη γάμπα).

Κάτι άλλο που οι περισσότερες αγνοούμε τη στιγμή που χαλβαδιάζουμε ένα ζευγάρι μποτίτσες σε κάποια βιτρίνα είναι ότι οι μπότες παράγονται σε “standard calf width”. Τι σημαίνει αυτό: ότι οι περισσότερες εταιρείες βγάζουν μόνο μία περίμετρο γάμπας για κάθε νούμερο. Δεν υπάρχει “wide calf” ή “extra wide calf” όπως σε άλλες χώρες (π.χ. ΗΠΑ, Ηνωμένο Βασίλειο). Άρα, αν δεν ταιριάζεις στο standard, απλώς…η γάμπα σου δεν χωράει στη μπότα κι ας είναι το σωστό νούμερο για ‘σένα.

Και φτάνουμε στο πραγματικό ζητούμενο που είναι η πίεση του καταναλωτή προς την αγορά. Και στο ελληνικό έδαφος είναι σα να μη σκεφτόμαστε ότι, ναι, έχουμε και αυτή την επιλογή, να πιέσουμε δηλαδή, πρωτίστως τις εγχώριες εταιρείες να παράξουν αρκετά για διαφορετικά μεγέθη.

Σε χώρες όπου οι καταναλωτές ασκούν τέτοιου είδους πιέσεις βλέπεις και wide calf και adjustable calf.

Στην Ελλάδα, επειδή οι περισσότερες από εμάς συμβιβαζόμαστε, έχουμε προαποφασίσει ότι ένα καινούριο και ενδεχομένως πανάκριβο ζευγάρι μπότες θα περάσει πρώτα μια βόλτα όχι από τα πόδια μας, αλλά από τα χέρια του τσαγκάρη και η οι εταιρείες επαναπαύονται και δεν παράγουν διαφορετικά πλάτη για τη γάμπα της ελληνίδας πελάτισσας.

Ναι, θέλουμε μπότες στο μέγεθός μας και μπορούμε να τις έχουμε

Και θα πει κανείς, «σιγά, μωρέ Χριστίνα, τα προβλήματα που έχετε» και ενδεχομένως να έχει και δίκιο. Αλλά από την άλλη δεν είναι value for money να πληρώνω έξτρα να μου φαρδύνουν ένα παπούτσι που δεν μου κάνει, δεν είναι ΟΚ να μεγαλώνουν κορίτσια με την πεποίθηση ότι είναι υπέρβαρες ενώ φορούν πράγματα που έχουν κατασκευαστεί για άλλα μεγέθη και σίγουρα δεν είναι ιδανική εμπειρία πελάτη να αγοράζω μπότες δύο νούμερα μεγαλύτερες για να συναντηθώ με την περίμετρο της γάμπας μου στο σωστό σημείο.

Και για να το πούμε αλλιώς: η μέση ελληνίδα φορά παπούτσι Νο 37–39. Αλλά η περίμετρος της γάμπας της αντιστοιχεί σε “wide calf” που δεν εισάγεται στην Ελλάδα ή δεν κατασκευάζεται από ελληνικές εταιρείες παπουτσιών. Γι’ αυτό βλέπεις συχνά γυναίκες να ανεβαίνουν νούμερο (π.χ. από 38 σε 40) μόνο και μόνο για να χωρέσει η γάμπα — κάτι που φυσικά χαλάει την εφαρμογή στο πέλμα.

Και τώρα που τα είπαμε όλα αυτά, ξέρετε τι πρέπει να κάνετε την επόμενη φορά που μια μπότα «κολλήσει» στη γαμπίτσα. Αγκαλίτσα και συνείδηση καταναλωτή και θα αλλάξει κι αυτό.